Son yıllarda tüm dünyada ve ülkemizde iş güvenliği kavramı ön plana çıkmış, çeşitli nedenlerle kamuoyunda sıkça tartışılır olmuştur. Önceki yıllarda yaşanan, basit önlemlerle önlenebilecek kazalarda, pek çok çalışanın yaralanması, hatta yaşamını yitirmesi, kamunun bu konuda yeni yasalar çıkarmasını ve iş güvenlik standartlarını yeniden oluşturmasını sağlamıştır. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın 11.02.2004 de yayınladığı ‘’Kişisel Koruyucu Donanımların İşyerlerinde Kullanılması Hakkında Yönetmelik’’ ile kişisel koruyucuların özellikleri, temini, kullanımı ve diğer hususlarla ilgili usul ve esasları belirlemiştir. Yine de gelişmekte olan pek çok ülke de olduğu gibi ülkemizde de bu konuya yeterince önem verildiğini söylemek oldukça güçtür.

      İş güvenliği için en önemli iki noktadan biri çalışanların eğitilmesi ise, diğeri de o iş kolunda gerekli tüm güvenlik malzemelerinin iş ortamında çalışanlarca kullanılmasıdır. Hatta çalışanlara gerekli donanımlı iş elbiseleri dağıtılması gereklidir. Çalışanların eğitilmesi güvenlikli bir çalışma ortamının sağlanabilmesi için gereklidir. Çünkü yaptığı işin risklerinden haberdar olmayan bir çalışan, o işin gerektirdiği önlemi alıp gerekli aksesuarı ve iş elbiseleri ‘ni kullanmayı düşünmeyecektir ya da önemsizbulacaktır. Çalışanın eğitilmesi ve periyodik muayenesi doğrudan işverenin sorumluluğundadır. Bu konu için ayrılan bütçe çok kısa bir zamanda işverene geriye dönecektir. Çünkü kazanın maliyeti hem işveren için hem de çalışan için her zaman çok daha fazladır.
Yasaların tanımladığına göre; tehlikeye maruz kalma süresince, sürekli olarak kullanılması veya iş elbisesi giyilmesi amaçlanmasa da, farklı ve ilave bir dış cihazla birleştirilmesi için kişisel koruyucu donanım ile bağlantılı olarak piyasaya arz edilen herhangi bir sistem, kişisel koruyucu donanımın bütünleyici bir parçası olarak kabul edilir. Ortamda her çalışanın erişebileceği kolaylıkta yerleştirilmiş örneğin göz yıkama ya da boy duşları, kaydırmaz bantlar, havalandırma tesisatı, korkuluklar, gibi kullanıma açık güvenlik malzemeleri vardır. Ya da elektrikten koruyan izoleli malzemeler, yangına müdahale eden donanımlar, mekânın güvenliğini sağlamaya yönelik alarm sistemleri vardır. Dış ortamda ise trafik ya da uyarı levhaları gibi iş güvenlik malzemeleri, gerekli düzenlemeyi sağlar çevreyi güvenli hale getirmeye çalışır.

      Bir de çalışanın bireysel kullanımına sunulmuş olan kişisel koruyucu donanım vardır. Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç, iş elbisesi ve cihazları kapsar. Tozdan, gazlardan solunum yollarını ve ciğerleri koruyan maskeler, her türlü ışığa, zarar verici maddelere karşı gözleri koruyan gözlükler, kulakları aşırı gürültüden koruyan kulak tıkaçları ve kulaklıklar, eller için eldivenler, vücut için ısıya dayanıklı, yanmaz, su geçirmez tulumlar, uzaktan ve gece görünürlük sağlayarak rahat hareket edilmesini sağlayan reflektörlü ceketler, yelekler, ayak emniyetini sağlayan botlar, çizmeler; başın güvenliği için gerekli olan sertleştirilmiş şapkalar ve baretler vardır. Farklı alanlarda kullanımı olan emniyet kemerleri, bel koruyucular, vücut koruyucu parçalar gibi iş elbiseleri de üretilmektedir.

      İş güvenlik malzemeleri besin ya da kimya endüstrisinde sadece kullananı korumakla yetinmez halk sağlığını tehlikeye düşürecek bazı riskleri önlemekte de etkilidir. Örneğin yemek sanayinde kullanılan başı örten şapkalar, vücudu saran giysiler, kullanılan eldivenler, ayakkabılar gibi iş elbiseleri üretilen ürünün temiz ve sağlıklı olmasında önemli pay sahibidir. Bu noktada iş güvenliği çalışanın, işverenin gereksindiği güvenliğin ötesinde bir işlev kazanmış, firmadan hizmet alan tüketicilere uzanarak tüm toplum için iş güvenliğinin ne denli gerekli olduğunu bize göstermiştir.

Benzer Yazılar

• Güvenlik Kıyafetleri