İş güvenliği için en önemli iki noktadan biri çalışanların eğitilmesi ise, diğeri de o iş kolunda gerekli tüm güvenlik malzemelerinin iş ortamında çalışanlarca kullanılmasıdır. Hatta çalışanlara gerekli donanımlı iş elbiseleri dağıtılması gereklidir. Çalışanların eğitilmesi güvenlikli bir çalışma ortamının sağlanabilmesi için gereklidir. Çünkü yaptığı işin risklerinden haberdar olmayan bir çalışan, o işin gerektirdiği önlemi alıp gerekli aksesuarı ve iş elbiseleri ‘ni kullanmayı düşünmeyecektir ya da önemsizbulacaktır. Çalışanın eğitilmesi ve periyodik muayenesi doğrudan işverenin sorumluluğundadır. Bu konu için ayrılan bütçe çok kısa bir zamanda işverene geriye dönecektir. Çünkü kazanın maliyeti hem işveren için hem de çalışan için her zaman çok daha fazladır.
Yasaların tanımladığına göre; tehlikeye maruz kalma süresince, sürekli olarak kullanılması veya iş elbisesi giyilmesi amaçlanmasa da, farklı ve ilave bir dış cihazla birleştirilmesi için kişisel koruyucu donanım ile bağlantılı olarak piyasaya arz edilen herhangi bir sistem, kişisel koruyucu donanımın bütünleyici bir parçası olarak kabul edilir. Ortamda her çalışanın erişebileceği kolaylıkta yerleştirilmiş örneğin göz yıkama ya da boy duşları, kaydırmaz bantlar, havalandırma tesisatı, korkuluklar, gibi kullanıma açık güvenlik malzemeleri vardır. Ya da elektrikten koruyan izoleli malzemeler, yangına müdahale eden donanımlar, mekânın güvenliğini sağlamaya yönelik alarm sistemleri vardır. Dış ortamda ise trafik ya da uyarı levhaları gibi iş güvenlik malzemeleri, gerekli düzenlemeyi sağlar çevreyi güvenli hale getirmeye çalışır.

      Bir de çalışanın bireysel kullanımına sunulmuş olan kişisel koruyucu donanım vardır. Çalışanı, yürütülen işten kaynaklanan, sağlık ve güvenliği etkileyen bir veya birden fazla riske karşı koruyan, çalışan tarafından giyilen, takılan veya tutulan, bu amaca uygun olarak tasarımı yapılmış tüm alet, araç, gereç, iş elbisesi ve cihazları kapsar. Tozdan, gazlardan solunum yollarını ve ciğerleri koruyan maskeler, her türlü ışığa, zarar verici maddelere karşı gözleri koruyan gözlükler, kulakları aşırı gürültüden koruyan kulak tıkaçları ve kulaklıklar, eller için eldivenler, vücut için ısıya dayanıklı, yanmaz, su geçirmez tulumlar, uzaktan ve gece görünürlük sağlayarak rahat hareket edilmesini sağlayan reflektörlü ceketler, yelekler, ayak emniyetini sağlayan botlar, çizmeler; başın güvenliği için gerekli olan sertleştirilmiş şapkalar ve baretler vardır. Farklı alanlarda kullanımı olan emniyet kemerleri, bel koruyucular, vücut koruyucu parçalar gibi iş elbiseleri de üretilmektedir.

      İş güvenlik malzemeleri besin ya da kimya endüstrisinde sadece kullananı korumakla yetinmez halk sağlığını tehlikeye düşürecek bazı riskleri önlemekte de etkilidir. Örneğin yemek sanayinde kullanılan başı örten şapkalar, vücudu saran giysiler, kullanılan eldivenler, ayakkabılar gibi iş elbiseleri üretilen ürünün temiz ve sağlıklı olmasında önemli pay sahibidir. Bu noktada iş güvenliği çalışanın, işverenin gereksindiği güvenliğin ötesinde bir işlev kazanmış, firmadan hizmet alan tüketicilere uzanarak tüm toplum için iş güvenliğinin ne denli gerekli olduğunu bize göstermiştir.

UYARI

İş güvenlik kıyafetleri yapılan işin türüne, zorluk derecesine, çevre koşullarına, çalışanın beden durumuna bağlıdır. Genelde yoğun güvenlik sağlayan iş elbiseleri hareketlerini kısıtladığı ya da terlettiği, sıkıntı yarattığı gibi nedenlerle çalışanlar bu tür giysileri gerektiği yerde kullanımını ihmal eder. Ama yitirilmiş bir parmak, kırık bir ayakla karşılaştırıldığında terlemek ya da hareketlerin kısıtlanması gibi bedeller çok küçük kalır. Bazı durumlarda da örneğin trafikte reflektörlü giysi giyilmesi hayatla ölüm arasında yapılan bir tercih gibidir. Tabi bir çalışanın öncelikle yaptığı işe uygun olan bir giysiye ya da malzemeye sahip olması gerekir ki gerektiğinde kullanabilsin. Bu malzemenin tedarikinden işveren sorumludur. Bir kazanın ardından yapılan soruşturmada çalışanın yasal zorunluluklara tabi güvenlikli kıyafetler ya da malzemeye sahip olmadığı anlaşılırsa yasaların karşısında hesap verecek olan işverendir. Hatta güvenlik önlemlerini yeterince aldığını düşünen bir işveren giysilerin, kullanılan malzemenin yeterince güvenli olduğunu, yeterli koruma sağlama özelliklerine sahip olduğunu, işçinin kıyafetleri doğru biçimde giydiğini kanıtlamak zorundadır.

ÖNLEM

Bu tür iş elbiseleri ‘ne ulusal ve uluslararası standartlara uygun olduğunu belirten CE markası vurulur ya da etikette belirtilir. CE markası bir güvenlik markası anlamına gelmemekte, ürünün üretimiyle ilgili yönetmelikler ve konulan standartlar ve istenilen şartlara uygun üretildiğini gösterir. Bir iş elbisesi ‘nin CE markası taşıması onu oluşturan değişik malzemenin de CE markası taşımasını zorunlu kılar. CE markası imalatçı tarafından vurulan bir marka olup, kalite markası veya garanti belgesi değildir. Kalitenin başladığı seviyeyi gösterir. CE markası malzemeyi kullananlar için değil, yetkililer için vurulmaktadır. Bu seviyenin altındaki mamuller emniyetsiz olarak nitelenir ve piyasaya arz edilmezler, dolayısıyla kalitesiz olarak kabul edilirler. Yasal zorunluluklar karşısında alınacak başlıca önlemlerden biri çalışanın kullandığı ürünün CE markası taşımasıdır.
İş güvenlik kıyafetleri genel anlam ifader eder. İşçi güvenliği açısından giyilmesi zorunlu kıyafetleri kapsar. Güvenliği sağlayan iş elbiseleri her her iş kolu için ayrı tasarlanır.